تحقیق درباره بررسی نگاهی به بحران آب در استان قم با تاکید بر بخش کشاورزی

مطالب دیگر:
🔍دانلود پاورپوینت آناتومی🔍دانلود پاورپوینت آموزش بهداشت🔍دانلود پاورپوینت آب,سلول و گیاه(تحقیق دانش آموزی)🔍دانلود پاورپوینت اهميت وجايگاه استانداردهاي كمپوست در صنعت كمپوستينگ🔍مقاله مدیریت اسلامی🔍دانلود پاورپوینت انگیزه🔍دانلود پاورپوینت اعداد مقدس🔍دانلود پاورپوینت انار🔍دانلود پاورپوینت اصول اولیه محافظت ازآب برج خنک کننده🔍دانلود پاورپوینت اصول صحیح تغذیه🔍دانلود پاورپوینت اصول دفع مواد زائد وزباله هاي آزمايشگاهي🔍دانلود پاورپوینت اصلاحات در نظام سلامت ايران”بيمارستانهاي منتخب“🔍نمونه سوال فنی و حرفه ای پرورش زنبور عسل🔍بررسی رابطه سبک مدیریت با مشارکت کارکنان سازمانهای دولتی🔍طرح لایه باز عرق چهل گیاه psd🔍جزوه حسابداری و حسابرسی آزمون حسابدار رسمی🔍بررسی رابطه بین هوش هیجانی و نگرش های فرهنگی سازمانی در کارکنان دانشگاه آزاد واحد آستارا🔍دانلود پاورپوینت ارزیابی تست های تشخیصی🔍دانلود پاورپوینت پيش بيني جمعيت كشور، استانها، شهري و روستائي🔍دانلود پاورپوینت گیاهان زینتی

تعداد صفحات:57

نوع فایل: word (قابل ویرایش)

لینک دانلود پایین صفحه

پیشگفتار

در این گزارش اشاره­ای گذرا به وضعیت فعلی جمعیت و آب استان قم شده و سپس به بخش کشاورزی، محصولات زراعی و باغی آن پرداخته شده است و در ادامه راه حل­هایی را برای برون رفت از وضعیت شکننده فعلی بحران آب ارائه شده است.

علت اصلی این بحران به وجود آمده همان است که در کل کشور وجود دارد و آن رشد بی رویه جمعیت کشور طی چند دهه اخیر بدون لحاظ کردن منابع آبی محدود بوده است. علت دیگر آن مصرف لجام گسیخته مواد غذایی بویژه میوه و سبزیجات در کشور است که مصرف سرانه آن پنج برابر متوسط جهانی است و در نهایت عدم مدیریت قوی و نظام­مند و نبودن یک نظام حقوقی و قانونی قدرتمند برای استفاده از منابع آبی بوده است و این امر دست یازیدن به منابع آب­های زیرزمینی را برای همگان آسان نموده است و برآیند این عوامل سه­گانه فاجعه­ای را بوجود آورده است که هنوز آثار ملموس آن بخوبی در کشور ظاهر نشده است.

غمگنانه باید گفت اگر روند کنونی بهره­برداری بی­رویه و بدون حساب و کتاب منابع محدود آبی کشور از جمله قم ادامه یابد، فاجعه­ بزرگ انسانی رخ خواهد داد و ملتی را از تشنگی به کام مرگ خواهد فرستاد. اگر امروز مسئولان کشور تصمیمات جدی نگیرند و مدیریتی قوی را بر استفاده از منابع آبی کشور اعمال نکنند نسل­های آینده، آن هنگام که له له تشنگی می­زنند، بر بی تدبیری ما لعنت خواهند فرستاد.

امید است این گزارش، توجه جدی مسئولان استان قم را جلب و برنامه­ریزی منسجم، مدون، سیستماتیک، جامع و دراز مدت را به دنبال داشته باشد و در این رهگذر، قدم اندک ما در این راه مقبول درگاه حق افتد.

1- 1 مقدمه

مطالعات مربوط به تاریخ کشاورزی در جهان نشان میدهد که بشر از حدود 15 هزار سال قبل کشاورزی را در کنار نهرها و رودهای دائمی در بعضی از نقاط جهان شروع نموده است و سپس دانش کشاورزی و بویژه روش دستیابی به روش انتقال و تامین منابع آبی او را قادر ساخته در فواصلی دورتر از رودخانه­های دائمی نیز به کشت و زرع بپردازد. البته برای چرایی گرایش انسان به کشاورزی، تئوری­های گوناگونی ارائه شده است که قوی­ترین آن نظر «ازدحام جمعیتی» است. بدین معنی که منابع طبیعی برای تامین غذای انسان وجود داشته ولی با افزایش جمعیت بشر از یک حدی، منابع موجود کافی نبوده و بنابراین بشر برای جبران کمبود غذای خود به کشاورزی و اهلی سازی شماری از گیاهان و جانوران روی آورده است. بدین سان شکل گیری کشاورزی و سکنی گزینی بشر سرآغاز شکل­گیری فرهنگ­ها و تمدن بشری بود. البته همانطور که در تاریخ مستتر است پس از شکل­گیری کشاورزی تمدن­های گوناگونی در زمان و مکان­های مختلف سربرآوردند، به رشد و بالندگی و بلوغ رسیدند و نهایت دچار پیری و مرگ شدند. در باب فروپاشی تمدن­های بزرگ نیز متخصصان فلسفه تاریخ و جامعه شناسی نظریات گوناگونی ارائه نموده­اند که با دستیابی بشر به تکنولوژی­های جدید این مطالعات نیز دقیق­تر شده است. آنچه که امروزه مشخص شده دو تمدن بزرگ مصری و بین النهرین در اثر کمبود منابع از بین رفته­اند اولی با خشک شدن رودخانه نیل بدلیل تغییر اقلیم و دومی به دلیل شور شدن اراضی در اثر کیفیت بد آب آبیاری . حتی در مورد از بین رفتن تمدن رومی نظریه­ای قوی ارائه شده است که از بین رفتن آن را به کیفیت آب شرب نسبت می­دهند هر چند در این زمینه تحقیقات بیشتری را می­طلبد.

مطالعات تاریخی و بویژه باستان­شناسی همانطور که یکی از باستان­شناسان بنام «پروفسور هل» که کارهای باستان شناسی در غرب ایران بویژه تپه علی­کش انجام داده است، اظهار می­دارد: مطالعات باستان­شناسی امکان دارد راه حلی برای مشکلات امروزی ما ارائه ندهد اما یک پیام مشخص دارد و آن اینکه «هیچ چیز روی این کره خاکی ثابت باقی نمی­ماند» و البته این موضوع حامل پیامی است مهم به ما و همت سیاستگذاران و دولتمردان.

در ضرب المثل­های فارسی نیز داریم که «هرجا آب هست، آبادی هست» و این بدان معناست که «هرجا آب نیست، آبادی نیز نخواهد بود» و «هر زمان که آب نباشد، آبادی نیز نخواهد بود» و این همان موضوعی است که متاسفانه ما طی سی چهل سال گذشته از آن به شدت غفلت نموده­ایم. ضرب المثل دیگری نیز می­گوید «عقل مردم به چشمشان است» که حاکی از سطحی نگری جوامع انسانی است. طی میلیون ها سال قطره قطره آب باران به زمین نفوذ نموده و با گذشت زمانی طولانی، منابع آبی زیرزمینی تشکیل شده است. همان منابعی که ما طی چند سال گذشته، تقریباً تمامی آن را به مصرف رسانده­ایم و حال که به قول معروف کفگیر به ته دیگ خورده است، داد همگان در آمده است. نوش دارو بعد از مرگ سهراب!

تکنولوژی­های جدید که از دست­آوردهای انقلاب صنعتی بود در ابتدا، همگان را خوشحال نمود و گویی نسل بشر را به ساحل خوشبختی رساند. اکنون می­توانیم دست­آوردهای منفی این تکنولوژی­هایی را که کم نیز نبوده است، بهتر قضاوت کنیم بگونه­ای که بقای نسل بشری را روی کره زمین به شدت تهدید نموده است. اگر نسل­های قبلی ما در پی جستجوی قطره­ای آب مجبور بودند طی چندین دهه و با زور بازو و نوک کلنگ به حفر چاه­ها و قنات­ها بپردازند تا به قطره­ای آب دسترسی یابند و پس از حفر آن، فقط توانایی این را داشتند که فقط به میزانی از آب­های زیرزمینی استفاده کنند که بارندگی سالانه به آنها اجازه می­داد و بدین ترتیب از منابع آبی به صورت پایدار استفاده می­نمودند، امروزه به برکت دستگاههای حفاری در کمتر از یک ماه بشر به منابع آبی در اعماق 200 متری زمین دسترسی می­یابد. همان منابعی که از میلیون­ها سال قبل به تدریج انباشته شده­اند و انسان را قادر می­سازد که تا آخرین قطره آن را در کوتاه مدت بهره­برداری نماید، کما اینکه نموده است.

استفاده از این تکنولوژی به بخش­های مختلف کشور ما از جمله قم محدود نمی­شود و در بسیاری از نقاط جهان چنین فاجعه­ای رخ داده است ولی آمارهای رسمی نشان می­دهد که استفاده بی­رویه از منابع آبی در کشور ما طی چند دهه گذشته وحشتناک بوده است و گویی هیچ گونه آینده­نگری در آن لحاظ نشده است و نتیجه آن شده است که امروز در بسیاری از نقاط کشور صحبت از بحران آب نیست بلکه صحبت از فاجعه وحشتناک مرگ همه موجودات زنده و از جمله آدمیان در بسیاری از نقاط کشور در آینده نزدیک خبر می­دهد. قبل از آنکه راه حلی ارائه شود باید ابعاد فاجعه به خوبی تجزیه و تحلیل شود و از ارائه راه حل­های شتاب زده، احساسی و غیر کارشناسی خودداری شود.

خشکی جزء لاینفک اقلیم کشور ماست و ما در منطقه­ای خشک از جهان قرار گرفته­ایم و این موضوع اصلا پدیده جدیدی نیست، چنانکه در دعاهای داریوش هخامنشی می­خوانیم «خدایا ما را از دشمن، دروغ و خشکسالی برهان». آنچه که جدیداً اتفاق افتاده است این پدیده قدیمی را تشدید نموده است. از یک طرف افزایش بی­رویه جمعیت که طی 90 سال گذشته از حدود 10 میلیون به حدود 75 میلیون رسیده؛ یعنی 5/7 برابر شده است. از طرف دیگر دستیابی به تکنولوژی­های جدید، استفاده از منابع آبی را بشدت آسان نموده و بدان مبادرت شده است. مصرف­گرایی در همه ابعاد باعث افزایش سرسام آوری سرانه هر فرد از منابع آبی شده است و از همه مهمتر بدون اتخاذ سیاست مدون و دراز مدت به منابع کم و با ارزش آب کشور چوب حراج زده شده است و نتیجه آن شده است که امروز بیش از 600 هزار چاه عمیق و نیمه عمیق در سراسر کشور به طور شبانه­روزی، آب­های زیرزمینی را به کمک نیروی ارزان و سوبسیدی برق به بیرون پمپ می­کند و به آسمان می­فرستد؛ آن هم در کشوری که متوسط بارندگی سالانه آن حدود 250 میلی­متر است و در کشوری گرم و خشک که این میزان اندک بارندگی درصد بالایی از آن قبل از آنکه مورد استفاده مستقیم قرار گیرد و یا به سفره­های زیرزمینی نفوذ کند، تبخیر شده و از دسترس خارج می­شود. ولی بازارهای ما آنچنان پر از میوه و سبزیجات است که گوئی در کشوری زندگی می کنیم، مشکلی به نام آب وجود ندارد و به قولی «توهم فراوانی» آب به ما دست داده است که واقعاً یک توهم است و وجود خارجی ندارد. افزون بر موارد فوق، پدیده تغییر اقلیم که در جهان به دلیل گازهای گلخانه­ای و استفاده روزانه بیش از 90 میلیون بشکه نفت و سوخته شدن آن و تبدیل شدن آن به حرارت و وارد شدن به اتمسفر به گرمی کره زمین انجامیده و شرایط کشور ما را به شدت نسبت به گذشته بدتر نموده است. از یک طرف بارندگی­ها کاهش یافته و از طرفی تبخیر و تعرق آب را افزایش داده است. آیا واقعاً تصویری تاریک­تر از این می­توان در مورد منابع آبی کشورمان که حیات ما آدمیان و همه موجودات زنده بدان وابسته است، ترسیم نمود؟ در شرايطي كه بسياري از نقاط كشور از تأمين آب مورد نياز جمعيت فعلي كشور عاجز است و مقام معظم رهبري استراتژيشان تكثير نسل­ و ازدياد جمعيت است بايد متوليان و مسئولين آب بخصوص وزارت نيرو و استانداران سند جامعي از آب با توجه به افق آينده و جمعيتي ارائه و تدبيري جدي و جامع در استحصال و تأمين و همچنين توزيع و مصرف آب ارائه نمايند.

آیا ما نمی­خواهیم از گذشتگان درس عبرت بگیریم؟ آیا نمی­خواهیم باور کنیم که تمدن­های بزرگ بشری در اثر کمبود منابع آبی از بین رفته­اند؟